05 wrz Prawo do odliczenia VAT od samochodu osobowego zakupionego przed rozpoczęciem działalności gospodarczej
Szanowni Państwo,
ustawa o podatku od towarów i usług nie pozbawia podatnika prawa do dokonania odliczenia podatku VAT od zakupów poczynionych przed rejestracją, o ile występują przesłanki, że zakupione towary i usługi będą wykorzystywane do bieżących (lub przyszłych) czynności opodatkowanych (oraz ewentualnie spełniać inne warunki określone w przepisach ustawy). Jednakże ustawodawca narzucił podatnikom obowiązek rejestracji jako podatnik VAT czynny, co zostało stwierdzone w interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z 9.7.2025 r. (0114-KDIP4-2.4012.341.2025.2.KS).
O co zwrócono się w interpretacji indywidualnej?
Podatnik w dniu 27.06.2024 r. zakupił samochód osobowy na fakturę, na której nie podano jego NIP, lecz wskazano inne dane identyfikacyjne. Pojazd miał służyć przygotowaniom do rozpoczęcia działalności gospodarczej, którą podatnik zarejestrował dopiero 11.03.2025 r. Do tego czasu samochód był wykorzystywany zarówno prywatnie, jak i w związku z planowaną działalnością. Po rozpoczęciu działalności pojazd jest używany w sposób mieszany, tj. zarówno do celów służbowych, jak i prywatnych.
W związku z powyższym podatnik ten zwrócił się do Dyrektora KIS o potwierdzenie prawa do odliczenia 50% podatku VAT od tej transakcji.
W złożonym wniosku o interpretację przedstawił on swoje stanowisko, w którym wskazał, że przysługuje mu prawo do odliczenia 50% podatku VAT od zakupu samochodu osobowego, ponieważ pojazd jest wykorzystywany do czynności opodatkowanych, a on sam jest czynnym podatnikiem VAT. Podatnik podkreślił także, że brak NIP na fakturze nie stanowi przeszkody, ponieważ dokument zawiera inne dane jednoznacznie identyfikujące nabywcę, a wadliwość tego rodzaju ma charakter wyłącznie techniczny i nie wpływa na ważność transakcji.
Jakie było stanowisko Dyrektora KIS?
Zdaniem Dyrektora KIS stanowisko podatnika było prawidłowe.
Uzasadniając dokonaną interpretację organ wskazał, że zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT prawo do odliczenia podatku naliczonego przysługuje podatnikowi w takim zakresie, w jakim nabyte towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych. Oznacza to, że warunkiem skorzystania z odliczenia jest istnienie związku pomiędzy zakupami dokonanymi przez podatnika a działalnością gospodarczą, z której wykonywania powstaje obowiązek podatkowy w VAT. W świetle tego przepisu nie jest przy tym istotne, czy zakup nastąpił przed faktycznym rozpoczęciem działalności, lecz to, aby można było wykazać, że został dokonany z zamiarem wykorzystania go w przyszłych czynnościach opodatkowanych. Samo odliczenie jest zatem możliwe także od wydatków poniesionych jeszcze przed formalną rejestracją działalności, o ile spełnione są przesłanki wynikające z art. 86 ustawy o VAT.
Organ podkreślił również, że prawo do odliczenia powstaje już w momencie otrzymania faktury i powstania obowiązku podatkowego w odniesieniu do danego nabycia. Realizacja tego prawa polegająca na faktycznym skorzystaniu z odliczenia poprzez wykazanie go w deklaracji podatkowej wymaga jednakże posiadania statusu czynnego podatnika VAT. Oznacza to, że choć fakt zakupu samochodu miał miejsce w czerwcu 2024 r., a rejestracja działalności nastąpiła dopiero w marcu 2025 r., to Wnioskodawca nie utracił prawa do odliczenia podatku. Musi on jednak zrealizować to prawo poprzez złożenie deklaracji VAT już jako podatnik VAT czynny. Rejestracja następuje z chwilą złożenia zgłoszenia VAT-R i od tego momentu podatnik uzyskuje formalny status podatnika. Powyższe warunkuje bowiem możliwość faktycznego skorzystania z odliczenia.
W dalszej części wydanej interpretacji organ odniósł się natomiast do kwestii formalnych związanych z fakturą dokumentującą nabycie samochodu. Wskazał on, że zgodnie z art. 106e ustawy o VAT faktura powinna zawierać określone dane identyfikujące nabywcę, w tym NIP. Organ zgodził się z podatnikiem, że brak tego elementu nie przesądza automatycznie o utracie prawa do odliczenia podatku. Jeżeli bowiem faktura zawiera inne dane jednoznacznie identyfikujące nabywcę i odzwierciedla faktyczne zdarzenie gospodarcze, to brak NIP-u należy traktować jako wadliwość o charakterze formalnym, która nie wpływa na treść ani skutki podatkowe transakcji. Organ wskazał, że przesłanki negatywne pozbawiające podatnika prawa do odliczenia zostały enumeratywnie wymienione w art. 88 ustawy o VAT i nie obejmują one sytuacji, w której na fakturze nie zamieszczono NIP nabywcy. W konsekwencji taki brak nie może być uznany za podstawę do zakwestionowania prawa do odliczenia VAT.
Podsumowanie
Reasumując, podatnikowi będzie przysługiwało prawo do odliczenia 50% VAT od zakupu samochodu osobowego, nawet jeżeli pojazd został nabyty przed rejestracją działalności gospodarczej i mimo braku NIP na fakturze. Warunkiem koniecznym jest bowiem wykorzystywanie samochodu w działalności opodatkowanej oraz posiadanie statusu czynnego podatnika VAT w chwili realizacji prawa do odliczenia. Brak NIP stanowi natomiast uchybienie, które nie pozbawia prawa do odliczenia, jeśli pozostałe dane pozwalają na identyfikację nabywcy i faktura potwierdza rzeczywiste zdarzenie gospodarcze.
Proszę jednak pamiętać, że każdy przypadek jest inny i należy go indywidualnie analizować.
Źródło:
https://eureka.mf.gov.pl/informacje/podglad/648414
https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/podatek-od-towarow-i-uslug-17086198/art-86
https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/podatek-od-towarow-i-uslug-17086198/art-88?unitId=art(88)
https://sip.lex.pl/akty-prawne/dzu-dziennik-ustaw/podatek-od-towarow-i-uslug-17086198/art-106-e?unitId=art(106(e))
Pozdrawiamy
Zespół Coinbaq Business Solutions oraz Śląskiego Centrum Finansowego