03 paź Kim jest osoba fizyczna i czym różni się od osoby prawnej
Szanowni Państwo,
w polskim prawie nie ma definicji osoby fizycznej. Funkcjonuje ona jednak w obrocie gospodarczym. Kim zatem jest osoba fizyczna i czym różni się od osoby prawnej?
Osoba fizyczna to każdy człowiek, bez względu na jego wiek, płeć, zdrowie fizyczne i psychiczne, od momentu narodzin (stwierdzonego przez akt urodzenia) po czas śmierci (stwierdzonej mocą aktu zgonu). Przysługują mu określone prawa, czyli zdolności prawne, a także, wraz z uzyskaniem pełnoletniości – zdolności do czynności prawnych.
Pojęcie osoby fizycznej często pojawia się wraz z pojęciem osoby prawnej, która z kolei jest definiowana w polskim prawie przez Kodeks cywilny oraz przepisy szczególne. Do grupy osób prawnych zaliczamy m.in.:
- spółki kapitałowe, czyli spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością i spółkę akcyjną,
- przedsiębiorstwa państwowe,
- jednostki samorządu terytorialnego,
- fundacje i stowarzyszenia rejestrowe,
- związki zawodowe,
- uczelnie.
Cechą wspólną osób fizycznych i prawnych jest to, że obie osoby są podmiotami prawa cywilnego. Mają jednak inne cechy i uprawnienia w obrocie gospodarczym. Istotny jest fakt, iż jeden podmiot nie może być jednocześnie osobą fizyczną oraz osobą prawną.
Czym jest zdolność prawna?
Zdolność prawna umożliwia danej osobie bycie podmiotem praw i obowiązków, na przykład możliwość bycia właścicielem danej rzeczy.
Czym jest zdolność do czynności prawnych?
Zdolność do czynności prawnych to możliwość zaciągania zobowiązań i swobodnego decydowania o swoich prawach, a więc na przykład zawierania umów, składania prawnie wiążących oświadczeń woli, rozporządzania własnym majątkiem.
Dana osoba może mieć pełną lub ograniczoną zdolność do czynności prawnych lub w ogóle jej nie mieć.
Osoba fizyczna uzyskuje pełną zdolność do czynności prawnych z chwilą osiągnięcia pełnoletniości. Może dzięki temu sama dokonywać wszelkich czynności prawnych.
Ograniczoną zdolność do czynności prawnych mają osoby w wieku od 13 do 18 lat oraz częściowo ubezwłasnowolnione. Mogą dokonywać drobnych czynności codziennego życia. Innych czynności dokonuje już ich przedstawiciel ustawowy – rodzic, opiekun lub kurator (jeśli osoby są częściowo ubezwłasnowolnione).
Zdolności do czynności prawnych nie mają w ogóle osoby poniżej 13. roku życia lub osoby całkowicie ubezwłasnowolnione. Nie mogą one dokonywać żadnych czynności prawnych bez opiekuna lub przedstawiciela ustawowego.
Zdolność prawna a zdolność do czynności prawnych – różnice
Warto zauważyć, pojęcie zdolności prawnej jest niestopniowalne: każda osoba może ją mieć lub jej nie mieć, jeśli zostanie ubezwłasnowolniona. Z kolei zdolność do czynności jest stopniowalna i zależy od wieku danej osoby fizycznej oraz od stopnia ewentualnego ubezwłasnowolnienia.
Osoba fizyczna a działalność gospodarcza
Osoba fizyczna może prowadzić samodzielnie działalność gospodarczą. Firma taka przyjmuje najprostszą formę organizacyjną przedsiębiorstwa, zwaną jednoosobową działalnością gospodarczą. Przedsiębiorcą może być jednak tylko osoba fizyczna, która ma pełną zdolność do czynności prawnych.
Taką działalność prowadzi się we własnym imieniu, a także w sposób zorganizowany, ciągły i (co najważniejsze) zarobkowy. Należy przed jej rozpoczęciem uzyskać wpis do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, zwanej w skrócie CEIDG.
Nazwa firmy prowadzonej przez osobę fizyczną stanowi jej imię i nazwisko, ale dopuszczalne przez prawo jest włączenie do niej pseudonimu lub dowolnie wybranych określeń, które wskazują na charakter prowadzonej działalności. Ważne jest, by nazwa ta nie wprowadzała w błąd.
Pozdrawiamy
Zespół Coinbaq Business Solutions oraz Śląskiego Centrum Finansowego.